موبد دکتر اردشیر خورشیدیان پسین روز یکشنبه 18 دی ماه در بنیاد فرهنگی جمشید به سخنرانی پرداخت وی که به تازگی کتاب بن پایه های شناخت را تالیف و منتشر کرده است، در سخنان خود نیز به بن پایه های شناخت پرداخت:
حلقه گمشده
فرنشین سابق انجمن موبدان در ابتدا با اشاره به اهمیت باورهای انسان گفت: "باورهای انسان است که خلق و خو را می سازد و باورهای آدمی باید«انسان نگر» باشد نه«پیرو نگر»" وی قدرت اندیشیدن را مهمترین قدرت بشر دانست و خاطرنشان ساخت هوش انسان نرمال حدود 100 است در حالیکه هوش میمون که در بین سایر جانداران بالاترین هوش را دارا می باشد حدود 10 است و این در حالیست که بین میمون و پشه که هوش حدود نیم دارد موجودات حد واسط فراوانی داریم در صورتیکه بین هوش میمون و انسان موجود حد واسط نداریم و این حلقه گمشده داروینیسم است بنابراین قدرت اندیشیدن از شاخص ترین قدرتهای بشر می باشد.
ایی کیو
در ادامه موبد خورشیدیان به «آی کیو» و«ایی کیو» اشاره کرد و گفت:«آی کیو» تا حدی ارثیست در حالیکه«ایی کیو» آموزشی و اکتسابیست و مشکل خیلی از افراد هم«ایی کیو»است که به همت و غیرت افراد بستگی دارد.
خرد مجهز
وی به مفهوم حقیقت و واقعیت پرداخت و گفت: حقیقت تغییر نمی کند بنابراین باید آن را پذیرفت ولی واقعیات را باید به درستی بشناسیم و آنها را تغییر دهیم، همچنین توهمات را نیز باید بشناسیم و از خود دور کنیم. بنابراین مرحله «شناخت»بسیار مهم است و پس از شناخت صحیح است که ما می توانیم به ارزشگذاری برسیم، و بر این نکته تأکید کرد که: "برای شناخت باید«خرد به حداقل دانش مربوطه مجهز شود» و این برداشت غلطی از مفهوم خرد است که ما چون خرد داریم پس در هر کاری می توانیم دخالت کنیم و نظر دهیم بنابراین نخست خرد آدمی می بایست«آموزش» داده شود"
فرا واقعی
نویسنده کتاب بن پایه های شناخت در ادامه سخنانش گفت: "در هنگام شناخت نباید تعصب داشت و منافع و مصالح شخصی نباید در شناخت تأثیرگذار باشد، باید راست از ناراست جدا گردد و انسان به حقیقت برسد و برای شناخت باید معیار و خط کش داشته باشیم" سپس به اندیشه های«فراواقعی» و«فرو واقعی» اشاره کرد و افزود: "ما باید اندیشه ی فرا واقعی را خود گسترش دهیم انسان باید حرکت رو به جلو داشته باشد و تنها بدی نکردن کافی نیست و انسان با توجه به قابلیتهایی که دارد و با هیچ موجودی در جهان قابل مقایسه نیست می بایست همواره بالای خط صفر حرکت کند"
از فکر تا اندیشه
معیارها و علوم کاربردی در گذشت زمان تغییر می کند و هم اکنون باید معیارهای دقیق تر و ریزتری را بکار برد، موبد خورشیدیان با گفتن جملات بالا، مثالهایی را عنوان کرد: "باید در برخی واژگان دقیقتر شویم مثلا فکر با اندیشه تفاوت دارد، فکر متعلق به همه موجودات است حتی کامپیوتر هم فکر می کند، در حالیکه اندیشه مختص انسان است زیرا در فرایند اندیشیدن اختراع و ابداع وجود دارد و مولانا نیز در شعر خود «ای برادر تو همه اندیشه ای/ما بقی تو استخوان و ریشه ای» از اندیشه به نیکی یاد کرده است، دکارت نیز می گوید من می اندیشم پس هستم به توصیف این پژوهشگر زرتشتی که در بنیاد جمشید سخنرانی می کرد اگر انسان نیاندیشد نخست به خویشتن خود توهین کرده است.
عمل اختیاری، عکس العمل جبری
موبد خورشیدیان در بخش دیگری از سخنانش به 4منبع دانسته های بشر اشاره کرد که عبارتند از: علوم منقول، معقول، لدنی و تجربی و در این میان تنها علوم تجربی قابل اعتماد هستند که خود به دو گروه علوم پایه و کاربردی تقسیم بندی می شوند، وی ادامه داد: تنها به این دلیل علوم بوجود آمدند و قابل اعتماد هستند چون بر طبیعت قانونی بسیار دقیق، خلل ناپذیر، جهان شمول و همواره یکسان حکمفرماست و بدین سبب نیز مسئله جبر و اختیار در دین زرتشتی بطور کاملا شفاف و روشن بیان گردیده به اینگونه که ما اختیار داریم کاری را انجام بدهیم یا ندهیم پس در انجام هر عملی اختیار کامل با ماست ولی چون قانون اشا جبر و غیرقابل تغییر و همیشه یکسان است اگر کاری را انجام دادیم دقیقا برابر با قانون اشا عکس العمل خود را دریافت می کنیم، بنابراین عمل به اختیار ماست ولی عکس العمل جبر است.
عام و خاص
فرنشین پیشین انجمن موبدان به فرایند تکامل و پیشرفت دانش بشری اشاره کرد و گفت: ما در گذشته خیلی چیزها را نمی دانستیم ولی هم اکنون به مدد گسترش دانش بشری چیزهایی را کشف و نوآوری کرده ایم و در دنیای کنونی همه چیز باید با فرمولها و معیارهای نو بیان شود، وی در ادامه سخنانش به مفهوم«عام» و«خاص» اشاره کرد و گفت:عام یعنی«غیر متخصص» و خاص یعنی«متخصص» و عام و خاص هیچ معنی و مفهوم دیگری ندارد، بطور مثال یک متخصص چشم در برابر متخصص قلب عام بحساب می اید و برعکس.
فرهنگ انسان نگر
موبد خورشیدیان در بخش دیگری از سخنانش گفت: فرهنگ می بایست«انسان نگر» باشد نه«پیرو نگر» فرهنگهای انسان نگر«کنش زا»هستند یعنی از فرد به جمع می رسند و انسانهای کنش زا بوجود می آورند، در حالیکه فرهنگهای پیرونگر«کنش پذیر» هستند، وی به سه نوع اندیشه تنویری، تخدیری و تحمیقی اشاره کرد و گفت: اندیشه ی تنویری باعث رشد و شکوفایی انسان می شود، اندیشه های تخدیری تا حدی برای آرامش لازم است ولی انسان باید اندیشه های تحمیقی را از خود دور کند چون اندیشه ی تحمیقی، اندیشه ایی واپسگرا هست.
پیش فرضها درست
این موبد و پژوهشگر زرتشتی در ادامه سخنانش گفت:در مرحله شناخت و پس از آن ارزشگذاری باید پیش فرضها درست باشد و دیگر آنکه با پیشداوری داوری نکنیم، در مرحله شناخت می بایست با خردی دانا و پویا و مجهز تنها راست از دروغ جدا گردد.
دانش بی اخلاق
وی سپس به وجدان و اخلاقیات نیز پرداخت و گفت: هم اکنون بشریت در زمینه خرد و دانش و فن آوری پیشرفت کرده ولی در زمینه وجدان و اخلاقیات پیشرفتی نداشته است و بشر امروزی به مقوله خرد و دانش بیشتر از اخلاقیات اهمیت میدهد در حالیکه هر دوی اینها باید در کنار یکدیگر باشد و اگر دانش در کنار وجدان نباشد سودمند نخواهد بود بنابراین هم«دیده فیزیکی» مهم است و هم«دیده دل» که همان اخلاق است و ما هر عملی در جهان انجام می دهیم در هر دو بعد گیتوی و مینوی تأثیرگذار است
انواع مدیریت
موبد خورشیدیان اشاره ای کوتاه نیز به سه گونه مدیریت کرد و گفت:یک نوع مدیریت، مدیریت گذشته گراست یعنی حرف تنهاحرف یک نفر است و همه باید گوش به حرف آن یک نفر کنند، این نوع مدیریت ارتجاعیست، گونه ای دیگر مدیریت حال گراست که تمایل به حفظ حالت کنونی دارد و نمی خواهد حالت فعلی تغییر کند، این نوع مدیریت ایستاست. نوع سوم مدیریت جوان گراست این نوع مدیریت غالبا دنبال آرمانهای عالی می گردد که اغلب نیز دست نیافتنی است و سبب سرخوردگی می گردد، چون مدیریت زمان در آن لحاظ نشده است به گفته موبد خورشیدیان بهترین نوع مدیریت«مدیریت تعاملی»است این نوع مدیریت«شورایی»است و همه افراد در آن حق اظهار نظر را دارند
گفتنی است کتاب بن پایه های شناخت در 234 صفحه توسط انتشارات راز نهان منتشر شده است. چاپ نخست این کتاب در 3000 نسخه در سال جاری انجام پذیرفته است.
بازدید: 343
یادداشت ها (2)
1. نویسنده بهروز خلیلی, در ۱۳۹۰/۱۰/۲۳ - ۱۰:۱۵:۲۰ کاش می شد انسانها با هم خوب باشند. کاش می شد...
2. نویسنده همکیش, در ۱۳۹۰/۱۰/۲۸ - ۲۰:۲۸:۱۶ با سپاس از جناب دکتر خورشیدیان
و نگارنده تصویر ها سرکار خانم وستا کاویانی
ایجاد یادداشت
لطفا نظرات خود را در مورد این مطلب در اینجا ثبت کنید