اگر چه می توان گفت که اکثریت قریب به اتفاق زرتشتیان ایران ، این اتفاق را یک اتفاق بسیار خوب و مهم تلقی می کنند و از سوی دیگر نیز حرکت انجمن موبدان را، حرکتی شجاعانه بر می شمرند .
 اما پرسش های بسیاری هم در این میان پیش میاید  ،
 مثلا در انجمن موبدان ، که طرح موبدیاران زن را به اجرا در آورده ،چه طور هنوز بحث موبد و موبدیاری مردان ، مطرح است؟ آیا برداشتن لفظ موبدیاری برای مردان مشکلتر از ،موبدیار شدن زنان است ؟ و یا اینکه انجمن چه ملاکی برای انتخاب این هشت بانوی زرتشتی داشته است ؟چرا برخی به نحوه  انتخاب ها خرده گرفته اند ؟ و آیا به راستی در طول تاریخ، ما زنان موبد داشته ایم ؟ راستی  موبدان زن می توانند چه کارهایی انجام دهند؟
سعی کردیم تا پاسخ برخی از این پرسش ها را در گفت و گو با کسانی که در این حرکت تاریخی ، در جامعه زرتشتی نقش داشتند پیدا کنیم .

نقش فرهنگی موبدیاران زن
"موبدیاران زن ، یاری رسان موبدان در مسائل فرهنگی خواهند بود " دکتر موبد اردشیر خورشیدیان رییس انجمن موبدان زرتشتی در گفت و گو با " برساد" با بیان این مطلب می افزاید " در طول تاریخ همیشه نشان از زنانی است که در انجام امور دینی به موبدان یاری می رساندند . همان طور که در جریان هستید از حدود 20 سال پیش ، انجمن موبدان از بهدینان جهت موبدیاری رسما  دعوت به عمل آورد ، 15 سال پیش موبد آذرگشسب،کلاس های دین و فرهنگ را با حضورهمه آقایان و  بانوان مایل به شرکت در این کلاسها تشکیل داد ، که با یاری  ارباب مهربان زرتشتی این کلاس ها در شهرستان های یزد و کرمان هم بر گزار می شد .
اما در سال 85 بود که دو باره این کار به طور جدی صورت گرفت و کلاسها برگزار شد و دانشنامه های پایه سوم تا اول به افراد پذیرفته تعلق می گرفت از این میان کسانی که دانشنامه پایه سوم و یا دوم را گرفته بودند و تقاضای موبدی کرده بودند 15 نفر بانوی زرتشتی بودند که از این میان 8 نفر تحت نظر انجمن موبدان انتخاب شدند تا پس از یک دوره 9 ماهه تخصصی اموزش موبدیاری ، موبد شوندو در روز زن و جشن اسفندگان امسال به این مقام برسند "

ملاک انتخاب چه بود؟
 اما چرا از این میان، این 8 نفر انتخاب شده اند؟ رییس انجمن موبدان چنین  پاسخ می دهد :" در انتخاب این افراد  چند بحث مطرح شد:1. مدارک تحصیلی افراد(به طوری که تمامی این هشت نفر دارای مدرک دکترا و کارشناسی ارشدهستند ) ،2. اخذ گواهی نامه های پایه سوم و دوم انجمن موبدان 3.در خواست و شور واشتیاق برای موبدیار شدن  4. حضور فعال در مراسم ها و همایش های دینی و فرهنگی و 5.موبدازده نبودن این افراد بود ! به طوریکه یکی از اقوام نزدیک خود من که اگرچه همه شرایط را داشت اما به خاطر اینکه با من نسبت فامیلی نزدیک داشت و موبد زاده هم بود انتخاب نشد تا حساسیت ایجاد نشود"

موبدیاران زن ،برابر اما  متفاوت !
آیا موبدیاران زن با موبدیاران و موبدان مرد کاملا برابر هستند ؟خورشیدیان می گوید : " همان طور که می دانید در آیین زرتشت 9 اصل وجود دارد که اصل پنجم آن اصل " برابری زن و مرد " است و اصل نهم فرشوکرت و تازه گردانیدن جهان ، بنا براین زنان ما برای تازه گردانیدن جهان همپای مردان فعالیت خواهند کرد ، آنچه که در اینجا مطرح می شود دو موضوع حقوق قانونی ودیگری  وظایف است که در پاسخ شما باید گفت که ، موبدیاران زن ما از لحاظ حقوق برابر با سایر موبدیاران و موبدان خواهند بود اما این موضوع با برابری وظایف فرق می کند و تلاش بر آن است که با توجه به ویژگی خاصی که زنان ما نسبت به مردان موبد دارند  ، زنان ما نقش  بیشتری در سخنرانی ها ، پاسخگویی به سوالات دینی و  آموزش علوم دینی ایفا کنند "

موبدشدن،  با فراخوان زدن روی دیوار به دست نمیاید
راستی آقای خورشیدیان چرا برای انجام این طرح فراخوان نداده بودید ؟ :" انجمن موبدان برای موبدیاری هیچ وقت فرا خوان به آن منظوری که شما منظورتان است نداده و نخواهد داد. موبدیاری چیزی نیست که از روی زدن چند کاغذ به روی دیوار انتخاب شود. شما باید در کلاس های انجمن موبدان شرکت داشته باشید حداقل گواهینامه های پایه سوم را اخذ کنید ،بعد از آن درخواست موبدیاری بدهید ،طبق اساسنامه ، آیین نامه و عرف و قانون انجمن موبدان شامل موبدیاری باشید ، تعهد به بسیاری از مواردی که برای موبد و موبدیار شدن لازم است ،داشته باشید" رییس انجمن موبدان با بیان اینکه برای انجام هرکاری به غیر از پول، نیاز به سه سرمایه دانش ،عشق ، کوشش است می گوید که باید یک موبدیارهم دانش دینی و هم دانش علمی داشته باشد ، عشق به کار و کوشش داشته باشد همه موبدیاران زن متعهد شده اند که حداقل 10 ساعت در هفته در خدمت انجمن موبدان باشند و این تازه آغاز کار است بسیاری با دیدن شرایطی که در موبدیاری لازم است از این کار انصراف دادند این ها جدای از تحصیلات بالا و سوابق دینی موبدیاران زن است که باعث انتخاب این هشت نفر شده است. خورشیدیان ابراز امیدواری می کند که در آینده بانوان دیگر زرتشتی هم با شرکت در کلاس های موبدی انجمن موبدان و اخذ گواهینامه های مربوطه و با توجه به آیین نامه های انجمن موبدان، برای این امر مهم انتخاب شوند .

بانوان، شایسته تر از مردان  
با پایان این گفت و گو به سراغ موبد پدرام سروشپور میرویم یکی از حامیان اصلی طرح موبدیاران زن در انجمن  موبدان ایران ، وی با یاد کرد حضور فعال زنان از سه هزاره قبل تا به امروز در  هیربدستان ها که ویژه اموزگاران دین بوده است این موضوع را نشانی ازنقش زنان در تعلیم دینی زرتشتیان بر می شمرد و با بیان  این که هیچ سندی دال بر این که زنان نمی توانند موبدیار شوند وجود ندارد به پتانسیل بالای زنان زرتشتی حال حاضر در امر علوم دینی اشاره می کند و می گوید " د رکلاسهای دانشنامه دینی انجمن موبدان، 148 نفر شرکت کرده بودند که از این میان 72 نفر امتحان دادند ، 54 نفر برای کسب مدرک اقدام کردند ، و 87 درصد از راه یافتگان به مرحله پایانی خانم ها بودند . "سروشپور می افزاید "  این تعداد افرادی که موبدیار شدند کسانی بودند که همه مراتب دینی را طی کرده بودند و هنوز جای رشد در زمینه دینی داشتند و این نتیجه اش آن شد که بحث موبدیاری زنان پیش بیاید "

گواهینامه موبدیاری زنان هیچ تفاوتی با مردان ندارد
سروشپور می افزاید " گواهینامه موبدیاری زنان هیچ تفاوتی با مردان ندارد اما همان طور که می دانید حتی موبدان و موبدیاران مرد هم تا یکسال در کنار یک موبد باید فعالیت های مربوط به اموردینی را انجام دهند . نقش سخنرانی در مراسم ، آموزش هم از جمله مواردی است که این هشت موبدیار زن در آن تبحر ویژه ای دارندکه همه اینها تحت نظارت انجمن موبدان انجام می پذیرد "

نو آوری ها ،نباید ایجاد ناهمازوری کند
اما حالا که انجمن موبدان، موبدیاران زن را معرفی  کرده است چه طور نمی تواند بحث ها بر سر لفظ  موبد و موبدیاری را تمام کند؟ آیا تغییر یک لفظ مشکلتر از موبدیارشدن بانوان ماست ؟ سروشپور معتقد است " پایه تاریخی موبدزادگی در شرایط سختی به وجود آمده است و این موبدان بوده اند که همواره سخت ترین شرایط را متحمل شده اند برای این موضوع نیاز به یک ساختار قوی جایگزین علاوه بر انجمن موبدان وجود دارد ، در هر نو آوری اگر 100 درصد هم کار درستی صورت گیرد باید توجه به این موضوع داشت که این نو آوری نباید تبدیل به نا همازوری در جامعه جهانی زرتشتیان شود  . همان طور که می دانید بحث موبدیاری هم ،فقط در ایران مطرح شده و هنوز نیاز به ارتباط بیشتر با سایر موبدان در این زمینه داریم  و توجه داشته باشید که بانوان ما هم جزو موبدیاران ما خواهند بود، چه موبد زاده باشند چه نباشند ، درواقع موبد شدن زنان ما هم در لفظ موبدیاری صورت گرفته است تا این موضوع با توجه به حساسیت موبدان و پارسیان هند مقبول تر باشد . انجمن موبدان ایران هم در تلاش است که نخست موبدیاری و وجود موبدیاران زن را در سراسر جامعه جهانی زرتشتیان جا بیاندازد . بحث لفظ موبدی و موبدیاری هم برای تبدیل نشدن به ناهمازوری بین موبدان زرتشتی جهان مطرح  است تا قدم به قدم آن ها را به صورت جهانی مطرح کنیم . "
پاسخ می دهیم
سروشپور در باره اعتراض برخی از افراد به موبدیارنشدنشان هم می گوید " هر کسی که در باره انتخاب نشدنش اعتراضی دارد می تواند به انجمن موبدان بیاید تا تمامی دلایل آن به صورت کتبی برای آن فرد بازگو شود . "

موبدیاران زن باید در اموردینی هم فعالیت کنند
 اما مهرداد قدردان پژوهشگر زرتشتی در باره موبدیاری بانوان زرتشتی چه نظری دارد؟ " اگرچه در طول تاریخ و به ویژه در دوره ساسانیان نقش زن دچار فراز وفرودها ی زیادی بوده است و همین طور داخل شدن اندیشه های مزدکی و مانوی در آن را داشته ایم  ، اما تاریخ قبل از حمله اعراب نشان می دهد که به وضوح زنان پادشاه ، فرمانروا ، و قاضی داشته ایم در نقشهایی مثل نقش رجب ،حضور اردشیر بابکان و همسرش در کنارهم را داریم ، این ها نشان از این دارد که برابری زن و مرد نمونه عینی در تاریخ ایران بوده است ، زن را بانو و نورانی و درخشنده بر می شمردند ، این جایگاه آن قدر در طول تاریخ ارزشمند هست که اگر امروز انجمن موبدان ، بانوان موبد را به جامعه معرفی می کند از این عمل قدر دانی شود " این پژوهشگر زرتشتی معتقد است که انجمن موبدان حق گزینش و انتخاب افراد برای انتخاب نخستین بانوان موبدیار را داشته است و باید به نظر انجمن موبدان احترام گذاشت ، و با دید مثبت به آن نظر کرد ،هرچند بهتر است که در آینده اطلاع رسانی های بهتر و بیشتری هم در این زمینه صورت گیرد .
قدر دان در پاسخ به این سوال " برساد " که آیا نقش موبدان زن باید گرایش به سمت کارهای فرهنگی باشدیا  دینی می گوید :" هیچ ایرادی ندارد  که یک بانوی زرتشتی هم در سخنرانی های دینی و کارهای فرهنگی شرکت کند و هم در انجام سدره پوشی و برنامه های گهنبار و پرسه و اوستا خوانی های دیگر همچون سایر موبدان ،نقش ایفا کند "

موبدیار زن یعنی ؟ !
در این میان شایدشنیدن  صحبت های یکی از موبدیاران زن زرتشتی هم خالی از لطف نباشد .
موبدیار مهرزاد کاویانی با بیان اینکه وظیفه تاریخی ، دینی و فرهنگی سنگینی را بر دوش خود احساس می کند. از اخذ گواهینامه پایه سوم ، گذراندن آموزش تکمیلی در یک دوره فشرده تحت نظارت انجمن موبدان ، و گذراندن کامل کلاس های جهان بینی زرتشت زیر نظر موبد خورشیدیان ، اوستا خوانی زیر نظر موبد فیروزگری ، و مفاهیم گاتاها و آیین ها زیر نظر موبد سروشپور و گذراندن تمامی آزمون های مربوط به آن سخن می گوید . کاویانی که علاوه بر شرکت های مستمر در همایش های مانتره و کسب مقام در آن ، دانستن خط دین دبیره و حضور پررنگ در مراسم دینی و فرهنگی ، در سخنرانی ها و مراسم ویژه ای که در کرمان برگزار می شود نیز حضور فعال دارد در تعریفش از موبدیار زن می گوید " موبدیار زن کسی است که می تواند همواره همیار و مکمل موبدان مرد باشد و با همفکری ، یاری رسان کنکاش موبدان باشد و اندیشه های اهورایی ، خط دین دبیره ، جهان بینی و فلسفه زرتشتی را همراه با انجام سایرآیین ها ی مذهبی به مردم انتقال دهد " 
  کاویانی آرزوی قلبیش را همازوری جامعه زرتشتی تحت هر شرایطی می داند و امیدوار است که همگام با جامعه اش برای آن ها خدمت کند .

چند نتیجه گیری
در پایان از این مباحث می توان  چند نتیجه گیری کلی کرد :
1. اقدام انجمن موبدان برای موبدیاری بانوان ، اقدامی بزرگ و در خور ستایش است اما به نظر می رسد که   موبدان زن دقیقا تمامی اموردینی ویژه را که موبدان مرد انجام می دهند را بر عهده نخواهند داشت .وطبق وظایف بانوان موبدیارکه در آیین نامه انجمن موبدان امده است اقدام می کنند.
2.انجمن موبدان برای نحوه انتخاب نخستین موبدیاران زن ، دلایل موجهی داشته است دلایلی که عبارت بودند از اخذ مدرک دانشنامه موبدی ، تحصیلات (کارشناسی ارشد و دکترا )، تقاضای کتبی  برای موبدیاری ، حضور پررنگ در مراسم ها وهمایش های فرهنگی، دینی، اجتماعی  و موبد زاده نبودن (البته فقط در انتخاب نخستین گروه موبدیاران زن  برای عدم ایجاد حساسیت)، از طرفی تمامی کسانی که به عدم موبدیار شدن خود انتقاد دارند می توانند به انجمن موبدان مراجعه کنند تا پاسخ کتبی و دلایل آن برایشان ذکر شود گفتنی است که بسیاری از افراد هم که از سوی انجمن موبدان ،شایسته موبدیاری بودند ،خودشان  از موبدیار شدن انصراف داده یا مایل به این کار نبودند
3. بحث حذف لفظ موبد و موبدیاری نیاز به همازوری جهانی و گفت و شنود با پارسیان هند وایجاد  یک قانون هماهنگ دارد برای همین هم ، در ایران موبدیاران در کنار موبدان مطرح شده اند واز این پس بانوان هم موبدیار شناخته می شوند .
4. برای برگزاری کلاس های دینی و موبدیاری نیاز به اطلاع رسانی های بیشتراز سوی  انجمن موبدان و شرح کامل آیین نامه ها و قوانین موبدی و موبدیاری برای آگاهی عموم مردم احسا س می شود .
 
5. هنوز برای آنکه موبدیاران زن درمیان برخی افراد ایرانی و غیر ایرانی ، قابل پذیرش باشند زمان لازم است
6. امروز باید به آینده امیدوار بود آینده ی یک جامعه که اینبار موبدان زن ،نقش مهمتری در آن ایفا خواهند کرد