از سال 1997 همه ساله یک کشور بعنوان میزبان رویدادهای روز جهانی گردشگری انتخاب می شود. شعار امسال "گردشگری و تنوع زیستی" بوده و میزبان مراسم امسال نیز کشور چین است که در طی سال های اخیر یکی از موفق ترین کشور های جهان در زمینه صنعت گردشگری بوده است.

هر سال بمناسبت این روز برنامه های متنوعی مانند همایش ها، جشنواره ها، مسابقات مختلف، ارایه مقاله های دانشگاهی با موضوع گردشگری و اهدا جایزه به بهترین دانشگاه های گردشگری از سوی اعضای سازمان جهانی جهانگردی اجرا می شود و بازدید از سایت های گردشگری و موزه ها رایگان است.

بي‌شك گردشگري عامل مهمي در ارتقاء سطح روابط فرهنگي ملل، ايجاد صلح، مودت و دوستي بين اقوام مختلف در جاي جاي دنيا و رشد و رونق اقتصادي كشورها را به همراه دارد، لذا توجه به اين صنعت به لحاظ ظرفيت بسيار بالا و منحصر به فرد آن، در جهت صلح بين ملت‌ها بايستي در اولويت برنامه توسعه‌اي دولت با همكاري و همت دست‌اندركاران بخش خصوصي صنعت گردشگري قرار گيرد.

 گردشگری امروز به انواع مختلفی از جمله گردشگری: تفریحی، فرهنگی، تجارتی، زیارتی، طبیعت گردی، علمی پژوهشی، ورزشی و.... تقسیم می شود، که هر کدام تسهیلات و امکانات خاصی را می طلبد. با توجه به اهميت روزافزون صنعت گردشگري و اثرات مثبت اقتصادي و ايجاد مشاغل و شناخت و معرفي هرچه بيشتر فرهنگ ملي و مذهبي در عرصه بين المللي، برنامه‌ريزي و توسعه انواع گردشگري كشور مورد توجه قرار دارد.

 در كنار ساير جاذبه‌هاي طبيعي، تاريخي و فرهنگي ايران، سنت‌ها و مراسم ايرانيان باستان يعني همان زرتشتيان به عنوان جاذبه‌هاي مذهبي و فرهنگي كشور از ارزش خاصي برخودار هستند.

اين دسته جاذبه‌ها بازار مناسبي براي جذب زرتشتيان خارج از ايران، همچنين گردشگران غير زرتشتي كشور فراهم مي‌كند. از طرفي باتوجه به اين مسئله كه سالهای پایانی قرن بیستم و هزاره سوم میلادی را در صنعت گردشگری می توان "عصر رویدادها" خواند، مقاصد گردشگری به منظور تقویت داشته ها و گسترش بازار پیش روی و جذب مخاطبان خود به برگزاری رویدادها با تنوعی شگرف از نظر موضوع و تعداد روی آورده‌اند.

اجراي نمايشي مراسم مذهبي زرتشتيان- به عنوان صاحبان فرهنگ كهن ايران باستان - در غالب يك جشنواره چند روزه از جمله رويدادهايي خواهد بود كه مي‌توان به عنوان يك جاذبه منحصر به فرد در افزايش گردشگران كشور از آن سود جست.

با توجه به معرفی که از جشن‌های مرسوم ایران باستان که هم اکنون با تغییراتی در بین زرتشتیان اجرا می‌شود، به عمل آمد می توان با در نظر گرفتن آن‌ها به عنوان یک رویداد در جهت برنامه ریزی مناسب در صدد جذب هر چه بیشتر گردشگر بر آمد.

وجود اين پتانسيل‌ها كه ريشه در فرهنگ مردم اين سرزمين دارد و برنامه‌ريزي رويدادهاي مذكور به‌ صورت يك جشنواره در توسعه گردشگري مذهبي و فرهنگي ايران، اثرات مثبت اقتصادي و فرهنگي به دنبال خواهد داشت. دلایل زیادی برای توجه و سرمایه گذاری، به خصوص از سوی بخش عمومی وجود دارد. از جمله برگزاری یک رویداد گردشگری در محلی خاص، وجهه و اعتبار به محل می‌بخشد و آن را در سطح مخاطبان واقعه، ملی یا منطقه‌ای مطرح می سازد.

سرمایه‌گذاری‌های محلی و طرح واقعه در مقياس گسترده سبب می‌شود که سرمايه‌های فرامنطقه‌ای به مقصد گردشگری مجری واقعه سرازير شود و این به معنای رونق اقتصادی بيشتر برای مقصد است.

توجه مسئولین امر هم از بعد مسائل جهانگردی و هم به لحاظ تاکید بر احترام به مفاهیم مذهبی می‌تواند راهگشای حل این موضوع باشد. چرا که حرکت در جهت جذب جهانگرد مذهبی نخست نیازمند درک مفاهیم و اصول مذاهب و احترام به آن‌ها و سپس تلاش در جهت تسهیل ارائه خدمات به زائرین این اماکن مقدسه، در جهت اجرای هر چه آزادانه‌تر و راحت‌تر مراسم خاص خود می‌باشد. آنچه که در این میان، مهم است توجه به وجود امکانات کافی برای توسعه اين نوع گردشگری در کشور می باشد.

از جمله نكات اساسی كه در برنامه‌ريزي و اجرايي نمودن اين‌گونه جشنواره‌ها بايستي درنظر گرفته شوند، ارائه اطلاعات اوليه در زمينه عقايد و آداب و رسوم اجرا كنندگان اين مراسم و احترام به ارزش‌ها و باورهاي آنها مي‌باشد. همچنين برنامه‌ريزي و تهيه تسهیلات مناسب براي بازديد كنندگان به گونه‌ای که موجب حذف رفتارهای نامناسب شود، از جمله نكات قابل توجه در اجراي رويداد مذكور است.

به منظور جذب هرچه بيشتر گردشگران و بازديدكنندگان، بايستي سعي شود تا نقاط برجسته آن فرهنگ را تقویت و بخش‌های نامطلوب را که جنبه خرافی دارد حذف شوند، چرا كه اگر تصاویر فرهنگی گمراه کننده باشند موجب از دست رفتن رونق این صنعت خواهد گرديد. توضيح در مورد هر رويداد و ارائه بروشور‌هاي چند زبانه در مورد آن‌ها به جذابيت اين برنامه‌ها خواهد افزود.

 ارائه اطلاعات آگاهي دهنده و تشويق كننده به صورت سايت‌هاي تبليغاتي، همچنين قرارداد با آژانس‌ها و تورگردانان داخلي و خارجي از جمله روش‌هاي كاربردي بوده كه در بازاريابي رويدادهاي گردشگري استفاده مي‌گردند.

در نظر گرفتن مكان‌‌هاي خاصي از محوطه اجراي جشنواره براي خريد خوردني‌ها ونوشيدني‌هاي سنتي، همچنين وجود امكان پوشيدن لباس‌هاي سنتي زرتشتيان قديم و ارائه عكس‌هاي يادگاري از جمله ديگر تجربيات شيرين و به‌ياد ماندني براي گردشگران خواهد بود.

تدارك غرفه‌هاي خريد پوسترها و كتاب‌هاي مربوط به مراسم و رويدادهاي جشنواره در جهت افزايش زمينه‌هاي اطلاعاتي نيز از ديگر نكات حايز اهميت در  بازاريابي جشنواره رويدادهاي سنتي مذهبي زرتشتيان ايران است.

در اين راستا به منظور سازماندهي هر چه بهتر، همكاري زرتشتيان همه مناطق كشور،  همچنين نماينده زرتشتيان و نهادهاي دولتي ذيربط ضروري مي‌باشد.

در نهايت مي‌توان اميدوار بود كه با توجه به اهميت اين صنعت در توسعه اقتصادي، همچنين بازتاب گسترده بين‌المللي بهره‌مندي از پتانسيل‌هايي مذكور برای جذب گردشگر و توسعه هر چند کوچک صنعت گردشگری (چه داخلی و چه خارجی)، مديران صنعت گردشگري كشور و همچنين ديگر مسئولان ذيربط جوانان و مشتاقان اين چنين فعاليت‌هايي را در برنامه‌ريزي مناسب و اجرايي نمودن آن حمايت و پشتيباني نمايند.

 
ايدون باد، ايدون ترج باد
آرشين بختياري- كارشناس ارشد مديريت جهانگردي