• default color
  • red color
  • green color

تبلیغات






asho



netprotect

rambod

zaban
کنکاشی پیرامون جشن تیرگان (2)
اسطورۀ آرش تیرانداز
چاپ ارسال به دوست
کامبیز استادمهری   
۱۰ تير ۱۳۸۹
Image
" تیشتر آن ستاره رایومند خرومند را می ستایم که تند به سوی دریای فراخکرت تازد، مانند آن تیر در هوا پران که آرش تیرانداز، بهترین تیر انداز آریایی از کوه ائیریوخشوث به سوی کوه خوانونت انداخت" (تیشتریشت، بند 6).
روایت های مختلفی برای جشن تیرگان و مناسبت آن به عنوان جشن آبریزان نقل شده است. یکی از روایت های مشهور درباره جشن تیرگان که اشاره‌ای به آن در تیشتریشت اوستا (بندهای6 ، 7 ، 37 ، 38) نیز آمده است، اسطورۀ آرش و داستان دلاوری او است.

روزگاری بود؛
روزگار تلخ و تاری بود
بخت ما چون روی بدخواهان ما تیره
دشمنان بر جان ما چیره


در روز اول ماه تیر افراسیاب تورانی بر ایران غلبه کرد و منوچهر پادشاه پیشدادی را با سپاهیانش در طبرستان محاصره نمود . ایرانیان از این واقعه  غمگین شدند و سر در گریبان اندوه و ناامیدی فروبردند.

نازك اندیشانشان، بی شرم،
كه مباداشان دگر روزبهی در چشم،
یافتند آخر فسونی را كه می جستند...
چشم ها با وحشتی در چشمخانه هر طرف را جست و جو می كرد؛
وین خبر را هر دهانی زیر گوشی بازگو می كرد
آخرین فرمان،
آخرین تحقیر...


منوچهر و سپاهیانش در محاصره بودند و از افراسیاب درخواست صلح کردند، نمایندگان دو سرزمین ایران و توران، پس از گفتگو با یکدیگر  قراری گذاشتند...

مرز را پرواز تیری می دهد سامان!
گر به نزدیكی فرود آید،
خانه هامان تنگ،
آرزومان كور...

ور بپرد دور،

تا كجا؟... تا چند؟...
آه!... كو بازوی پولادین و كو سر پنجه ایمان ؟


و قرار بر این شد تا کسی تیری را پرتاب کند، هر کجا تیر  به  زمین افتاد  آنجا مرز ایران و توران خواهد شد. اما چه کسی این تیر را خواهد انداخت ...

كم كمك در اوج آمد پچ پچ خفته
خلق، چون بحری بر آشفته،
به جوش آمد؛
خروشان شد؛
به موج افتاد؛
برش بگرفت و مردی چون صدف از
سینه بیرون داد
منم آرش،
چنین آغاز كرد آن مرد با دشمن؛
منم آرش، سپاهی مردی آزاده،
به تنها تیر تركش آزمون تلختان را
اینك آماده


و آرش از میان همه برخاست و خود را برای انداختن تیر آماده کرد.

از البرز کوه بالا رفت، به فراز البرز رسید ، زانو بر زمین زد و از اهورامزدا یاری  جست، و هر آنچه  جان در بدن داشت در تیر گذاشت و  آن را پرتاب کرد...

آرش اما همچنان خاموش،
از شكاف دامن البرز بالا رفت
وز پی او، پرده های اشك پی در پی فرود آمد
 شامگاهان، راه جویانی كه می جستند آرش را به روی
قله ها، پیگیر، باز گردیدند،
بی نشان از پیكر آرش
با كمان و تركشی بی تیر

آری، آری. جان خود در تیر كرد آرش،

كار صد ها، صد هزاران تیغه شمشیر كرد آرش،
تیر آرش را سوارانی كه می راندند بر جیحون
به دیگر نیمروزی از پی آن روز،
نشسته بر تناور ساق گردویی فرو دیدند

و آنجا را، از آن پس،

مرز ایرانشهر و توران بازنامیدند



اشعار از شعر"آرش کمانگیر" سروده "سیاوش کسرایی"



مطالب مرتبط :

کنکاشی پیرامون جشن تیرگان (1)
گاهنبارخوانی و آبریزان در نصرت آباد
تیرگان و آبریزان در اتومبیل
آبریزان نونهالان مهدکودک پرورش در مارکارتهرانپارس
جشن تیرگان در پارک آب و آتش
گزارشی از تیرگان و گاهنبار در میان زرتشتیان کرج
تیرگان و گاهنبار در قاسم آباد
تیرگان در کسنویه؛ بخش نخست چک و دوله
تیرگان در کسنویه ؛ بخش دوم
گزارش و تصاویری از تیرگان در نرسی آباد
گزارش و تصاویری از تیرگان و نمایشگاه عکس زرتشتیان در کرمان
جشن تیرگان در شیراز
گزارش و تصاویری از تیرگان در گرمای اهواز
تیرگان، گاهنبار و سخنرانی در مریم آباد
تیرگان در خانه رستمی اهرستان
تیرگانی صمیمانه و سنتی در کمسیون بانوان یزد
گزارش و تصاویری از همایش آرش
 تیرگان در اصفهان با گاهنبار آغازشد
گاهنبار و جشن تیرگان در کوچه بیوک
سازمان زنان زرتشتی تیرگان را جشن گرفت
جشن تیرگان در تهران برگزار شد
جشن تیرگان در زاهدان هم برگزار شد



بازدید: 1463

  یادداشت ها (4)
1. نویسنده مینا, در ۱۳۸۹/۰۴/۱۱ - ۱۰:۰۰:۰۸
مطلب بسیار زیبا و آموزنده ای بود. سپاس
2. نویسنده علي بالائي website, در ۱۳۸۹/۰۴/۲۷ - ۱۲:۵۵:۴۹
لطفاً در سايتتان معرفي كنيد: 
 
 
 
دومين دفتر از \"گنج نامه ي ولايت بيه پيش\" منتشر شد. اين دفتر، گزارش علي بالائي لنگرودي است از فرهنگ مردم گيلان خاوري، مازندران باختري، طالقان و الموت. 
 
 
 
مقالات كتاب عبارتند از: 1- آئين هاي پيش آريائي 2- ديوپرستي 3- مهرپرستي 4- درآمدي بر گاهشماري 5- همانندهاي هندي تيرماسينزه 6- علم واچيني و آئين هاي تحويل سال 7- يامان دره ي پادشاهان در كوهستان البرز 
 
 
 
دفتر نخست اين كتاب كه در سال 1380 به چاپ رسيده، همينك ناياب بوده ولي دفتر دوم، مستقل از دفتر نخست است. 
 
 
 
نويسنده در سال هاي 1379 و 1380 در بنياد نيشابور زبان پهلوي و در سال هاي 1387 و 1388 در مدرسه ي Pietro Della Valle زبان ايتاليائي را فرا گرفته و مقالات متعددي از او در نشريات گيلان و تهران به چاپ رسيده است. همچنين كتاب \"گاهشماري در بالاطالقان\" از همين نويسنده منتشر شده است. 
 
 
 
مراكز فروش تهران:  
 
1- كتابفروشي طهوري؛ روبروي در جنوبي دانشگاه تهران 
 
2- كتابفروشي توس؛ خيابان دانشگاه؛ پلاك يك 
 
3- بنياد نيشابور؛ روبروي در شمالي دانشگاه تهران  
 
4- كتابفروشي اختران؛ ميدان انقلاب؛ بازارچه كتاب 
 
5- كتابفروشي فروهر؛ خيابان انقلاب؛ خيابان فلسطين 
 
 
 
 
 
مراكز فروش شهرستان: 
 
كتابفروشي هاي معتبر رشت، لاهيجان، لنگرود ، رودسر، رامسر و تنكابن 
 
 
 
توضيحات بيشتر، تصوير جلد كتاب ها و لينك ها در goldencross.blogfa.com
3. نویسنده مرضيه, در ۱۳۸۹/۱۱/۰۷ - ۱۸:۳۲:۵۲
كارتون حرف نداره. اي كاش منم مي تونستم توي اين مراسم ها شركت كنم. خوش به حالتون
4. نویسنده مامی توانیم website, در ۱۳۹۰/۰۱/۰۸ - ۲۲:۳۰:۰۵
خوب و عالی

ایجاد یادداشت
  • لطفا نظرات خود را در مورد این مطلب در اینجا ثبت کنید
نام:
پست الکترونیکی شما:
وب سایت شما:
یادداشت

کد امنیتی: (کد مقابل را داخل کادر وارد کنید)* Code

تبلیغات